Reactie op 'Hoe vrij is de fotograaf?'

12-05-09

Op zijn weblog IE-Idee schreef Kees Berendsen over een recente uitspraak van het EHRM. Zijn conclusie behoeft enige nuancering. Frank Heideman reageerde op IE-Idee als volgt.

Hoe onpraktisch, zelfs onwerkbaar deze uitspraak van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) ook is, de bewoordingen van de uitspraak liegen er niet om. Het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) heeft directe werking in de Nederlandse rechtsorde en de uitleg door het EHRM van artikel 8 EVRM eveneens. Lees de tekst van de uitspraak en het is duidelijk: het Nederlandse portretrecht wordt fundamenteel anders.

Het EHRM gebruikt de volgende gedachtengang: je hebt recht op bescherming van je 'private life', dus op bescherming van je 'personality', dus op bescherming van je afbeelding en dat omvat het recht om je verzetten tegen "(…) the recording, conservation and reproduction (…)" van je afbeelding. Natuurlijk hebben de omstandigheden van de zaak die hier aan de rechter werd voorgelegd een rol gespeeld in het eindoordeel van het EHRM, nu het ging om een pasgeboren baby'tje die ook nog eens in een ruimte lag die eigenlijk alleen voor artsen en verpleegkundigen toegankelijk was, maar de rechtsregel die het EHRM formuleert is glashelder en toch wel behoorlijk absoluut: de effectieve bescherming van je afbeelding veronderstelt namelijk (r.ov. 40) "(...) IN PRINCIPLE and in circumstances such as those of the present case, obtaining the consent of the person concerned at the time the picture is taken and not simply if and when it is published."

Remy Chavannes heeft dus gelijk in wat hij schrijft in zijn column op www.nu.nl. Uitgangspunt is dat je iemand niet meer mag fotograferen zonder eerst zijn of haar toestemming te vragen. Doe je dat toch, dan heeft de geportretteerde geen controle meer over het gebruik van de foto en die controle is nu juist wat artikel 8 EVRM dient te garanderen, aldus het EHRM. De fotograaf maakt dan inbreuk op de privacy en de geportretteerde kan afgifte van de (digitale) negatieven vorderen.

Nogmaals, hoe onpraktisch en onwerkbaar ook, we moeten het voorlopig echt met deze uitspraak doen. Althans, "in principle". Wellicht wordt de soep toch niet zo heet gegeten als hij wordt opgediend. Het wachten is op de eerste procedure voor de Nederlandse rechter die hierop is gebaseerd.

Frank Heideman

Vrijblijvend advies? Stel ons een vraag...

U kunt gemakkelijk en vrijblijvend contact met ons opnemen. Wij streven ernaar om uw bericht zo snel mogelijk te behandelen. De velden gemarkeerd met een * zijn verplicht.

  1. Naam *

  2. Telefoon

  3. E-mail *

  4. Uw vraag verzoek of opmerking *