Verplichte mediation

In Italië is vorige week een nieuwe wet ingevoerd die mediation voorafgaand aan alle juridische procedures verplicht stelt. Op deze wijze wordt getracht de Italiaanse rechterlijke macht te ontlasten. De Italianen hebben momenteel een achterstand van zo'n vijf miljoen zaken. In Nederland is de achterstand niet zó groot, maar zou een dergelijk systeem niet ook een oplossing zijn voor de toenemende druk op ons rechtssysteem?

 

Ik denk van niet. Mediation werkt alleen maar als partijen ook daadwerkelijk gezamenlijk tot een oplossing wíllen komen. Veelal zijn de emoties zo hoog opgelopen of hebben partijen zulke principiële standpunten ingenomen dat het voor mediation te laat is. Bovendien hebben partijen vaak gewoonweg een geschil over de uitleg van het recht. Daarbij kan mediation niet echt een oplossing bieden.

 

Ik ben zeker niet tegen mediation. Ik vind het dan ook een goede ontwikkeling dat mediation inmiddels redelijk structureel is ingebed in de Nederlandse rechtspraak. Vooral in zaken die meer in de persoonlijke sfeer liggen, zoals die op het gebied van het arbeidsrecht of familierecht, lijkt mediation vaak een goede oplossing te kunnen bieden. Een rechter kan vaak goed inschatten of een zaak geschikt is voor mediation of niet. Ik vind het dan ook spijtig om te hebben moeten constateren dat per begin van dit jaar de eerste tweeeneenhalf uur mediation niet meer wordt vergoed door de overheid als de rechter partijen voor mediation heeft doorverwezen. Aan de andere kant vind ik het niet meer dan begrijpelijk. Het lijkt immers vaak wel alsof sommige rechters kost wat het kost zaken buiten de rechtzaal willen houden en dus te pas en te onpas zaken proberen op alternatieve wijzen te (laten) beslechten.

 

Wat hier ook van zij. Mediation kan een hele effectieve methode zijn om geschillen op een bevredigende manier op te lossen. De vrijheid van partijen en met name de vrije keuze van partijen om het geschil middels mediation op te lossen staat hierbij echter voorop. Verplichte mediation voorafgaand aan alle juridische procedures lijkt mij dan ook een hele slechte ontwikkeling.

Reacties

Lucita - 06-04-2011

U doet een aanname. ' veelal zijn de emoties hoog opgelopen of hebben partijen zulke principiële standpunten ingenomen dat het voor mediation te laat is.' Juist in deze situaties is mediation geschikt. Het gaat veelal in conflicten niet om de inhoud, maar om het gedrag, houding en interactie. De ombudsman is een goed voorbeeld van het dejuridiseren van conflicten met de overheid. Mediation in Italie is nieuw, dat maakt het wellicht lastig. Burgers zijn er nog mee onbekend en er zijn minder opgeleide mediators in vergelijking met Nederland. Onze overheid heeft mediation markt gestimuleerd door subsidie en nu door de verhoging van griffierkosten.